maandag 30 april 2012

Volkslied en de kerk


In veel “kerken” wordt, zeker als Koninginnedag aanstaande is, het Wilhelmus gezongen. Zonder nu de indruk te wekken dat ik het volkslied niet hoog in het vaandel zou dragen, vraag ik mij toch af, waarom men dit lied in de samenkomst aanheft? Is het omdat er een aantal christelijke teksten in te horen zijn? Is het omdat wij daarmede de gedachte: God en oranje, menen te kunnen instandhouden? Is het om het koningshuis en het christendom te versmelten en de indruk te wekken dat ons koningshuis christelijk is? Eigenlijk is het een strijdlied dat is geschreven voor de eer van Willem van Oranje en gezongen werd door de soldaten, dus waarom "mot" dat in de eredienst gezongen worden? Of wanen wij ons soldaten van Willem in plaats van soldaten van de Heer? Hoe christelijk zijn de oranjes? En hoe christelijk was Willem eigenlijk? We weten in ieder geval dat hij ook twee buitenechtelijke kinderen verwekte.
Als David moeste vluchten
Voor Saul den Tyran:
Soo heb ick moeten suchten
Met menich Edelman

( zo zingt het Wilhelmus)

Nou ja Willem zuchtte niet enkel met edelmannen, met edelvrouwen slaakte hij ook wel eens een zucht, maar  dat was was er dan een van plezier...

16 opmerkingen:

  1. Ha, ha nee Peter je bent denk ik niet goed op de hoogte van ons volkslied.

    Ons volkslied wordt gekoppeld aan de zwijgzame man Willem van Oranje. Hij werd ook wel Willem de Zwijger genoemd omdat hij niet veel sprak. Wat hij wel sprak was raak en staat gegrift in ons boegbeeld, het wapen van Nederland namelijk: Je maintiendrai wat betekend ‘Ik zal handhaven’.

    Willem van Oranje was een Godsvruchtig man is mij op de lagere school al geleerd, dat was een zware Christelijke school waar op stond: Graaf Jan van Nassau school. Door die Willem hebben wij een Nederlandse staat gekregen los van de Spaanse onderdrukking. 80 jaar hebben ze er voor gevochten. Om een langverhaal kort te maken hebben ze in die periode dat volkslied gedicht waar Willem waarschijnlijk een grote invloed in gehad heeft. Willem wilde zich niet onder de Spaanse (Room Katholieke) onderdrukking stellen en door hem hebben wij dank dat er een Christelijke staat van Nederland kwam en dát wilde hij handhaven (Je maintiendrai).

    Nogmaals het is een langverhaal in het kort maar om de Christelijke vrijheid hoort ons volkslied in de kerk gezongen te worden en naar mij mening niet alleen op Koninginnedag. In dat volkslied lees je de woorden van Wilhelmus van Nassouwe. Hij had Christus op het oog oftewel de Christelijke vrijheid.

    M.vr.gr. van Jan

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Oke en daarom zingen wij het in de kerk! Ik moet zeggen dat er veel goeds te zeggen is over Willem en ik juich toe dat hij ons onder de druk van de katholieken heeft gehaald. Maar om dan regelmatig een lied over Willem in de kerk te zingen, is dat niet een beetje typisch menselijk? Ruikt dat niet een beetje naar eenzelfde soort ereplaats als ook Luther heeft binnen de protestante menigte? Zou Willem er nou mee in zijn schik zijn in de hemel? We hebben ook geen Paulus liederen of Petrus gezangen. Ik blijf het een menselijk lied vinden waar ik niets tegen heb en als volkslied plaatsen kan, maar voor mij zit er toch een sterke oranjegeur aan die ik een beetje vind ruiken naar: God en oranje. Het zal wel aan mij liggen.

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Hallo Peter, het volkslied zingen in de kerk. Een paar keer heb ik het ook meegemaakt, een paar coupletten maar, ik had er eigenlijk niets mee. Vond het heel vreemd de eerste keer. Het wijst totaal niet op de Here Jezus. Wel op God en oranje, maar dat zegt mij eerlijk gezegd ook niet veel. Misschien ben ik daar wel kortzichtig in. Het vreemde vind ik, dat ik er een beetje rare bijsmaak van krijg. Net alsof het niet gepast is of zo. Kan het niet eens echt uitleggen. Maar...dat kan ook aan mijzelf liggen. Maar kort gezegd, hoeft het van mij niet, het 'Wilhelmus' in de kerk/gemeente.
    Maar ja, ieder mag zijn mening daar over hebben.
    Peter, groet van mij, Esther.

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Tja, ook om alleen Psalmen te zingen in de kerk is een menselijke instelling o.a. van Petrus Datheen hij leefde ongeveer in de zelfde periode als ons volkslied is gedicht.

    Trouwens de Bijbelse liturgie door Paulus geciteerd is toch om Psalmen en geestelijke liederen te zingen. Waarom zouden alleen de oudtestamentische Psalmen gezongen moeten worden en niet de nieuwtestamentische gezangen. Ik durf toch wel de gezangen onder Petrus en Paulus te scharen ook al hebben zei ze niet gedicht en ik denk dat Willem in de Hemel niet meer terug kijkt op dat menselijke gewriemel hier in de kerken als je leeft onder de Zon van heerlijkheid en gelukzaligheid.

    O ja, en wat denk je van een Vaste Burcht is onze God. Dat is door Luther gedicht en staat tegenwoordig in de HSV. Goede zaak.

    M.vr.gr. Jan.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Goede punten Jan, erg goede punten. Ik ben er ook voor hoor om (zoals je al schreef) gezangen, geestelijke liederen etc, gewoon in de gemeente of nog beter met de gemeente te zingen en ja, natuurlijk de vaste burcht is van Luther, goed punt.

      Om kort te gaan heb ik er niets op tegen dat er zulke liederen gezongen worden, maar (en nu komt hij) gelijke monniken gelijke kappen. Johannes de Heer, glorieklokken enfin er is zoveel moois geschreven. Waarom je beperken tot de psalmen enkel. De meeste gaan niet eens over ons maar over Israël. Wat het Wilhelmus betreft, van mij mogen ze hoor, misschien ligt het wel aan mij dat er een bepaalt smaakje van oranjepudding en verering aan vast zit.

      Over het menselijk gewriemel in de kerken en op de aarde. Tja daar spreekt de Hebreeën brief toch over de geloofsgetuigen zo, alsof ze ook mee kunnen zien op wat er zoal gebeurt. Misschien wel breedbeeld. Hebr 12) de wolk van geloofsgetuigen rondom ons, wordt door veel mensen gezien als de overledenen die ergens toch enige vorm van “rondom” ons zijn. Misschien bedoelt de schrijver het enkel in overdrachtelijke zin, want als ik heel eerlijk ben, zou ik ook liever een beetje zoenen met een mooi meisje in de hemel als ik dood ben, dan dat ik ga zitten luisteren naar het Wilhelmus uit jouw mond, op zondagmorgen Hahah……

      Verwijderen
  5. Dat gevoel overvalt mij nu ook. Heb altijd moeite gehad met iets wat ruikt naar verering van mensen. Overdreven misschien, maar ik blijf altijd een gevoel van een onderonsje met de kerk en Willem van Oranje hebben. Dat proef ik ook vaak als leden van het koningshuis benoemd worden in de kerken. Men heeft het dan al snel over “ons”. Ik moet eerlijk zeggen dat ik geen enkele kijk heb op het al dan niet christen zijn van het koningshuis. Maar vaag heb ik het idee dat het meer voor de vorm is, net als veel Nederlanders zeggen: Nederland is (was) een christelijk land. Maar maakt dat het koningshuis dan direct christelijk? Of staan ze op die wortel omdat ze familie zijn van Willem (voor zover dat strekt). Of ons koningshuis in de loop der eeuwen werkelijk zo christelijk was, kunnen we lezen onder de link die ik ter info onder het logje heb gezet. Talloze buitenechtelijke kinderen! De Buitenechtelijke kinderen van Willem V Batavus (1748-1806):
    Het aantal door hem verwekte Bastaardkinderen is moeilijk te schatten. Daar hij een seksmaniak was, kunnen dat er wel honderden zijn geweest.

    Om kort te gaan, ik houd van het Wilhelmus als volkslied, maar geheel plaatsen in een kerkdienst kan ik het niet. Goed als Jan al schreef heeft Willem in de Spaanse onderdrukking een beste duit in het christelijke zakje gedaan. Daar doe ik niets van af.

    BeantwoordenVerwijderen
  6. Hahaha, het Wilhelmus als volkslied, nee, daar heb ik geen problemen mee. Wij Nederlanders hebben wel één van de mooiste volkliederen. Vind ik zelf. Maar...misschien ben ik ook wel een beetje bevooroordeeld, ik als Nederlandse, hahaha.
    Maar in een kerk/gemeente, nee dat hoeft niet van mij. Maar gelukkig, mogen we zo'n mening nog vrij hebben.
    Groet, Esther.

    BeantwoordenVerwijderen
  7. Ha, nou ik ging altijd naar de aubade voor de zilverenvloot. Vooral het laatste, dan stond de burgemeester op de trap van het gemeentehuis te dirigeren...zilveren vlooohooo-oh0hh0h0-hoot. En dan ging ie als een slang naar beneden. Ik wil dat wel een keer zien in de kerk, dat de dominee dan in dat krappe hokje met zn toga door zn knieen gaat;)
    Trouwens, ik heb ook nog heel degelijk onderwijs op de Graafjan gehad;)

    BeantwoordenVerwijderen
  8. Als een slang naar beneden? De toga op de knieeun en dan in een krap hokje? Dat klinkt wel weer als een streek van willem van oranje als hij weer bezig is te zuchten en te steunen. Graafjan, tja...

    BeantwoordenVerwijderen
  9. "Of wanen wij ons soldaten van Willem in plaats van soldaten van de Heer?".. Inderdaad, Peter.
    Heb het nooit indrukwekkend gevonden toen we 'vroeger' in de Hervormde kerk het Wilhelmus zongen.
    Geloof is natuurlijk altijd een persoonlijke zaak...., maar de Christelijkheid of het Geestelijke leven van de Oranjes; kunnen we helaas met een korrel zout van redelijke afmeting nemen, denk ik.
    Of ben ik nu te scherp?

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Ehh neen ik ben bang dat je nog te mild bent met die korrel. En toch wordt het koningshuis in veel "kerken" als christelijk gezien. Zie hier het nadeel van de kinderbespettering..

      Verwijderen
  10. Gut, wat een reacties toch weer, ik leer weer nieuwe dingen over ons volkslied. Ik heb dat overigens nooit zo meegbebruld hoor, snapte als kind al niet waarom ik moest zingen dat ik van Duitsen bloed was :)

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. En dan de koning van Spanje eren? Dat land is failliet...

      Verwijderen
    2. En hij schiet op olifanten.. :(

      Verwijderen
  11. Willem ook al? Die jongens jagen allemaal op olifanten en ze zijn lid of oprichter van de dierenbescherming! Leve de oranjes.
    Oh je bedoelde de koning van Spanje
    Zou er daarom in het Wilhelmus staan:
    Oorlof mijn arme Schapen
    Die zijt in grooten noot,
    Moet dus vervangen worden door:
    Oorlof mijn arme oliefanten
    Die zijt in grooten noot,

    BeantwoordenVerwijderen

Opmerking: alleen leden van deze blog kunnen een reactie plaatsen.